علت ارده ای شدن درب روغن موتور در زمستان

شاید برای شما هم پیش آمده که کاپوت ماشینتان را بالا بزنید تا روغن موتور را چک کنید و ببینید مایعی سفید و کرم‌ رنگ، شبیه شیر یا ارده، زیر در روغن جمع شده. معمولا، این اتفاق در زمستان شایع‌تر است و خیلی‌ها را به اشتباه می‌اندازد که حتما موتور ماشینشان خراب شده، اما همیشه اینطور نیست. در این پست آموزشی از قطران موتور رخش، خیلی ساده بررسی می‌کنیم که این ماده شیری رنگ چیست و اصلا چرا به وجود می‌آید.

ماده شیری رنگ زیر درب روغن موتور چیست؟

این مایع شیری یا ارده‌ای رنگ که روی در روغن یا حتی سر گیج روغن می‌بینید، در واقع همان روغن موتور است که با آب (یا آب رادیاتور) قاطی شده. روغن و آب در حالت عادی با هم مخلوط نمی‌شوند، اما وقتی در حرارت و فشار بالای موتور به شدت با هم زده شوند، این ترکیب کف ‌آلود و سفید رنگ را درست می‌کنند. وجود این ماده یک زنگ خطر است، چون آب خاصیت چرب بودن و روانکاری روغن را از بین می‌برد. چنین روغنی، دیگر نمی‌تواند از ساییده شدن قطعات فلزی موتور روی هم جلوگیری کند و این موضوع می‌تواند در درازمدت آسیب‌های گران و جدی به موتور ماشین شما بزند.

دلایل ارده‌ای شدن درب روغن موتور

دلایل مختلفی می‌توانند باعث شوند که آب و روغن در موتور ماشین شما قاطی شوند. در ادامه، مهم‌ترین علت‌های این اتفاق را با هم بررسی می‌کنیم تا بتوانید راحت‌تر مشکل را پیدا کنید.

خرابی واشر سر سیلندر

خرابی واشر سر سیلندر، بدترین و متاسفانه یکی از رایج‌ترین علت‌ها است. واشر سر سیلندر، یک واشر آب ‌بندی خیلی مهم است که بین قسمت اصلی موتور و بخش بالایی آن قرار دارد. کار اصلی‌اش این است که مسیرهای روغن و آب را کاملا از هم جدا نگه دارد تا با هم قاطی نشوند. وقتی این واشر به خاطر داغ کردن زیاد ماشین، کهنگی یا جنس نامرغوبش می‌سوزد یا ترک برمی‌دارد، آب رادیاتور راهی برای نشت کردن به داخل روغن پیدا می‌کند. همین اتفاق، باعث تشکیل آن مایع شیری رنگ می‌شود. اگر فکر می‌کنید مشکل از اینجا است، زمان را از دست ندهید و ماشین را فورا به یک تعمیرکار ماهر نشان بدهید.

جمع شدن بخار آب در مسافت‌های کوتاه

خوشبختانه، این دلیل اصلا جای نگرانی ندارد و خیلی وقت‌ها، به خصوص در هوای سرد، یک اتفاق کاملا عادی محسوب می‌شود. وقتی شما فقط مسافت‌های کوتاه را رانندگی می‌کنید، موتور به اندازه کافی داغ نمی‌شود. در این حالت، درست مثل وقتی که نفس شما روی یک شیشه سرد بخار می‌کند، بخار آب داخل موتور هم روی قسمت‌های خنک‌تر مثل درِ روغن می‌نشیند و به آب تبدیل می‌شود. این قطره‌های آب با روغن مخلوط می‌شوند و آن لایه نازک شیری رنگ را به وجود می‌آورند. برای رفع مشکل، کافی است یک مسیر طولانی‌تر رانندگی کنید تا گرمای موتور این رطوبت را کاملا خشک کند و همه چیز به حالت عادی برگردد.

ورود آب از بیرون موتور

گاهی وقت‌ها آب از بیرون وارد موتور می‌شود، نه از خرابی‌های داخلی؛ مثلا، یک اشتباه رایج این است که موتور را با آب پرفشار کارواش بشویید. فشار بالای آب به راحتی از درزهای کوچک درِ روغن یا واشرها عبور می‌کند و با روغن مخلوط می‌شود. این اتفاق، هم روغن را شیری می‌کند و هم می‌تواند به قطعات حساس برقی موتور آسیب بزند. علاوه بر این، اگر رادیاتور یا شلنگ‌ها ترک‌های ریزی داشته باشند، ممکن است آب کم‌ کم به داخل روغن راه پیدا کند. برای همین، همیشه بهتر است موتور را با روش‌های امن‌تری مثل اسپری‌های مخصوص تمیز کنید.

استفاده از روغن موتور نامناسب

باورتان بشود یا نه، جنس روغنی که استفاده می‌کنید هم خیلی در این ماجرا مهم است! روغن‌های خوب و استاندارد، مواد مخصوصی دارند که می‌توانند مقدار کمی رطوبت را در خودشان حل کنند و جلوی قاطی شدن آب با روغن و درست شدن آن مایع شیری رنگ را می‌گیرند. اما روغن‌های ارزان و بی‌کیفیت این مواد مخصوص را ندارند، برای همین با ورود کمترین مقدار آب، خاصیتشان را از دست می‌دهند و فورا شیری رنگ می‌شوند. پس همیشه از روغنی که کارخانه ماشینتان پیشنهاد کرده استفاده کنید. پیدا کردن یک مرکز معتبر برای فروش عمده روغن موتور نیز به شما اطمینان می‌دهد که محصولی باکیفیت تحویل می‌گیرید.

ایراد در سیستم تهویه کارتل (PCV)

موتور ماشین یک جور سیستم تهویه یا به اصطلاح راه نفس کشیدن دارد که به آن PCV می‌گویند. کار این سیستم این است که بخارهای اضافی و رطوبت را از داخل موتور بیرون بکشد تا موتور تمیز بماند. حالا اگر این سیستم، به خصوص سوپاپ آن، گرفته یا خراب شود، تمام این بخارها و رطوبت داخل موتور گیر می‌افتند. بعد از خاموش کردن ماشین و سرد شدن موتور، این رطوبت به آب تبدیل شده و با روغن قاطی می‌شود و همان مایع شیری را درست می‌کند. این مشکل یک پیامد منفی دیگر نیز دارد؛ فشار داخل موتور را بالا می‌برد که می‌تواند باعث نشتی روغن از قسمت‌های دیگر هم بشود.

چطور در زمستان از شیری شدن درب روغن موتور جلوگیری کنیم؟

فصل زمستان به خاطر هوای سرد و مرطوب، احتمال شیری شدن روغن موتور را بیشتر می‌کند. اما با رعایت چند نکته ساده، می‌توانید به راحتی جلوی این مشکل و دردسرهای بعدی‌اش را بگیرید.

• از ضدیخ مناسب استفاده کنید: مطمئن شوید که آب رادیاتور به اندازه کافی ضدیخ دارد. این کار هم جلوی یخ زدن آب را می‌گیرد و هم چون مواد ضد زنگ دارد، از قطعات مهمی مثل واشر سر سیلندر و کل سیستم خنک ‌کننده مراقبت می‌کند.
• گاهی با ماشین دور طولانی‌تری بزنید: سعی کنید حداقل هفته‌ای یک بار، بیشتر از نیم ساعت رانندگی کنید. این کار باعث می‌شود موتور حسابی داغ شود و هر رطوبتی که داخلش جمع شده است را کاملا خشک کند و از بین ببرد.
• روغن را به موقع عوض کنید: در فصل زمستان، روغن بیشتر رطوبت جمع می‌کند. با عوض کردن به موقع روغن و فیلتر، این رطوبت و کثیفی‌ها از موتور خارج می‌شوند و دیگر خبری از لجن یا آن مایع شیری رنگ نخواهد بود. یادتان باشد، سیستم‌های دیگر ماشین هم روغن باکیفیت می‌خواهند؛ مثلا، برای نرم کار کردن فرمان در سرما، باید از مراکز معتبر فروش عمده روغن هیدرولیک محصول مناسبی تهیه کنید.
• سیستم خنک ‌کننده را چک کنید: قبل از شروع سرما، حتما شلنگ‌ها، بست‌ها و رادیاتور را چک کنید تا مطمئن شوید نشتی ندارند. فراموش نکنید که حتی یک نشتی کوچک هم می‌تواند به مرور زمان یک مشکل بزرگ مثل سوختن واشر سر سیلندر برایتان درست کند.

چطور بفهمیم سفیدک خطرناک است یا طبیعی؟ (تست ۳ مرحله‌ای)

وقتی زیر در روغن موتور ماده‌ای سفید یا ارده‌ای می‌بینید، شاید نگران شوید، اما علت ارده ای شدن درب روغن موتور همیشه به معنی یک خرابی بزرگ نیست. با این تست ساده می‌توانید بفهمید که این اتفاق در هوای سرد طبیعی است یا یک علامت خطر جدی.

گیج روغن موتور را بیرون بکشید

اولین کار، چک کردن خود روغن است. شیری شدن درب روغن موتور در هوای سرد شاید فقط از رطوبت باشد، اما رنگ روغن روی گیج، حال واقعی موتور را به شما می‌گوید. ماشین را خاموش کنید، چند دقیقه صبر کنید و گیج روغن را بیرون بکشید. آن را با دستمال تمیز کنید، دوباره داخل ببرید و خارج کنید. اگر روغن شفاف و عسلی رنگ بود، موتور سالم است، اما اگر رنگش مثل شیرقهوه یا کدر شده بود، این یک نشانه بد است و یعنی آب وارد روغن شده که معمولا به خاطر سوختن واشر سرسیلندر اتفاق می‌افتد.

وضعیت آب رادیاتور را بررسی کنید

قدم دوم، نگاه کردن به آب رادیاتور است. اگر واشر سرسیلندر خراب باشد، ممکن است روغن به داخل آب راه پیدا کند. وقتی ماشین سرد است، در مخزن آب را باز کنید. آب نباید کم شده باشد و باید صاف و تمیز به نظر برسد (معمولا سبز یا قرمز). اگر سطح آب پایین رفته یا بدتر از آن، روی آب لکه‌های چربی و روغن دیدید، این یک نشانه مطمئن از قاطی شدن آب و روغن است که می‌تواند علت ارده ای شدن درب روغن موتور در زمستان نیز باشد و باید سریع آن را به تعمیرگاه ببرید.

به دود خروجی از اگزوز دقت کنید

دود اگزوز می‌تواند چیزهای زیادی به ما بگوید. کمی دود سفید اول صبح در هوای سرد طبیعی است و زود قطع می‌شود. اما دود سفید غلیظی که حتی بعد از گرم شدن کامل موتور هم قطع نمی‌شود، خطرناک است. اگر این دود بوی شیرینی شبیه ضدیخ بدهد، به احتمال زیاد واشر سرسیلندر سوخته و آب رادیاتور دارد داخل موتور می‌سوزد. اگر این سه مورد را چک کردید و مشکلی نبود، سفید شدن درب روغن موتور در زمستان به احتمال زیاد طبیعی است. اما اگر هر کدام از این نشانه‌ها را دیدید، حتما به یک مکانیک مراجعه کنید.

سخن پایانی

پس در نهایت، اگر زیر درِ روغن ماشین خود مایع شیری رنگی دیدید، حق دارید نگران شوید، اما همیشه هم اتفاق ترسناکی نیست. همانطور که گفتیم، این موضوع می‌تواند یک دلیل ساده مثل رانندگی در مسیرهای کوتاه داشته باشد، یا یک مشکل جدی مثل خرابی واشر سر سیلندر. مهم‌ترین کار این است که بفهمید دلیل اصلی‌اش چیست. با چک کردن مرتب ماشین، استفاده از روغن و ضدیخ باکیفیت و توجه به بقیه علائم، می‌توانید از موتور ماشینتان محافظت کنید و جلوی خرج‌های سنگین موتور را بگیرید.

شما هم تا به حال با این مشکل روبرو شده‌اید؟ تجربه‌ خود را در بخش نظرات برای ما و بقیه بنویسید.