روغن موتور چیست و چه وظیفه ای در خودرو دارد؟

روغن موتور یک روانکار است که در موتور با اهداف مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد. قبل از اینکه بخواهیم ماهیت روغن موتور و وظایف آن را مورد بررسی قرار دهیم باید به 2 نکته بسیار مهم اشاره نماییم. اولین نکته  اصالت روغن موتور می‌باشد که قبل از خرید باید مورد بررسی قرار گیرد. البته فروشگاه آنلاین قطران موتور رخش به شما کمک خواهد کرد. دومین نکته که اهمیت بسیار زیادی دارد، مدت زمان تعویض روغن موتور است که در اغلب موارد نادیده گرفته می‌شود. شرکت‌های مختلف تولید کننده روغن موتور معمولا یک کیلومتر مصرفی و یک تایم لاین زمانی جهت تعویض روغن موتور دارند که باید قبل از خرید مشخص گردند.

روغن موتور چیست؟

روغن موتور یک سیال است که با 2 هدف کاهش اصطکاک بین قطعات موتور و همچنین خنک کردن موتور خودرو مورد استفاده قرار می‌گیرد. روغن موتور می‌تواند سنتتیک یا معدنی باشد که در پست آموزشی « روغن سنتتیک چیست؟ معایب روغن تمام سنتتیک » به صورت کامل و جامع مورد بررسی قرار دادیم. روغن موتور تنوع بسیار زیادی دارد و با استانداردهای مختلف نیز ساخته می‌شود. برخی از روغن موتورها چندین بار تصفیه می‌شوند و به زنجیره مصرف باز میگردند. 

مطلب پیشنهادی: تفاوت روغن گیربکس و روغن موتور+ مقایسه کامل

وظیفه روغن موتور ماشین | وظایف روغن موتور خودرو | کار روغن موتور چیست

همواره سعی کنید که بهترین روغن موتور ایرانی را بر اساس شاخص API خریداری کنید، تا وظایف خود را به خوبی انجام دهد. در ادامه  مهمترین وظایف روغن موتور را مورد نقد و بررسی قرار دهیم تا حساسیت شما نسبت قیمت روغن موتور کمتر گردد.

روانکاری قطعات داخلی موتور و جلوگیری از اصطکاک

اگر بخواهیم مهمترین مزایای روغن موتور را مورد نقد و بررسی قرار دهیم اولین و مهمترین وظیفه آن روانکاری قطعات می‌باشد، روغن موتور یک لایه نازک روغن بین قطعات ایجاد می‌کند و از اصطکاک و تماس مستقیم آن ها جلوگیری می‌کند. این موضوع روی مصرف سوخت و همچنین طول عمر قطعات تاثیر قابل توجه خواهد داشت.

کاهش دمای موتور

روغن موتور باکیفیت می‌تواند به صورت قابل توجه دمای موتور را به خود جذب کند و آن را کاهش دهد. البته روغن موتور به تنهایی نمی‌تواند دمای موتور را به سطح تعادل برساند و استفاده از روغن موتور نیز حائز اهمیت خواهد بود.

جذب مواد آلاینده موتور

 اگر دقت کرده باشید زمانی که روغن موتور تازه داخل خودرو خود می‌ریزید رنگ روشن دارد، اما پس از مدتی رنگ آن از حالت روشن به حالت تیره و کثیف تغییر میدهد. این موضوع به دلیل حذف دوده و همچنین جذب مواد آلاینده موتور میباشد. نکته بسیار مهمی که در این بخش باید مدنظر قرار دهید موضوع گرانروی و چسبندگی روغن میباشد که در جمع آوری مواد آلاینده و همچنین روانکاری قطعات تاثیر مستقیم دارد.

جلوگیری از ایجاد کف و حباب

قطعات داخلی موتور با سرعت بسیار بالایی کار می‌کنند، در صورتی که روغن موتور حباب و کف بین قطعات موتور وجود داشته باشد عملکرد آن با اختلال جدی مواجه خواهد شد. اگر حباب یا کف داخل موتور ایجاد شود بازدهی روغن موتور به صورت قابل توجه کم خواهد شد.

مانع از رشد انواع لجن

یکی از مهمترین دلایلی که به خاصیت آنتی اکسیدان روغن موتور اشاره می‌شود جلوگیری از رشد لجن داخل موتور می‌باشد. اگر روغن موتور در این بخش عملکرد خوبی نداشته باشد به سادگی می‌تواند مشکل ساز شود.

آب بندی و جلوگیری از نشتی روغن و گاز

همانطور که در بخش‌های قبلی اشاره کردیم وظیفه روغن موتور ایجاد یک لایه نازک بین قطعات موتور می‌باشد. در نتیجه آب بندی موتور و همچنین نشتی گیری برخی از کاسه نمدها به عهده روغن موتور خواهد بود.

جلوگیری از زنگ زدگی | ضد سایش

یکی از مهمترین دلایلی که روغن موتور خودرو نباید طولانی مدت داخل موتور قرار گیرد، خاصیت ضدزنگ بودن آن می‌باشد که در طول زمان کاهش پیدا می‌کند. روغن موتور می‌تواند از زنگ قطعات داخلی موتور جلوگیری کند به شرطی که بیش از 3 ماه داخل موتور قرار نگیرد.

کاهش صدای موتور

از مهمترین وظایف روغن موتور که می‌توان به آن اشاره کرد کاهش صدای موتور می‌باشد. اگر روغن موتور عملکرد درستی داشته باشد، می‌تواند به صورت قابل توجه صدای موتور را کاهش دهد. اگر دقت کرده باشید ماشینی که به علت نشتی سطح روغن کمتری دارد، صدای موتور آن نامناسب به گوش میرسد.

انواع روغن موتور از نظر کیفیت | گرید روغن موتور چیست

در حال حاضر دسته بندی روغن از نظر کیفیت و گرید با استانداردهای مختلفی انجام خواهد شد. گرید روغن موتور می‌تواند بر اساس غلظت، ویسکوزیته، دما و همچنین مواد تشکیل دهنده پایه آن انجام شود. به همین دلیل است که شرکت‌های خودرو سازی گرید روغن موتور را خودشان مشخص می‌کنند و به شرکت های تولید روغن استاندارد اعطا می‌کنند. به عنوان مثال شرکت بنز دسته بندی رایج API و SAE را قبول ندارد و خودش شرکت های تولید روغن مورد نظرش را تایید می‌کند.

 البته تمام محصولات آن ها را نیز تایید نمی‌کند بلکه بخشی از محصولات پرفروش را در لیست تایید خود قرار می‌دهد. معمولا پرسش هایی از قبیل « روغن موتور sae 10w40 چیست » بسیار مطرح می‌شود که به گرید روغن موتور اشاره خواهد داشت. برای درک ساده آن می‌توانید جدول زیر را بررسی کنید.

گرید روغن موتور (SAE)	نوع روغن	موارد استفاده رایج
0W-20	تمام سنتتیک	خودروهای مدرن با موتورهای کوچک و کم‌حجم، هیبریدی، نیاز به کاهش مصرف سوخت.
0W-30	تمام سنتتیک	خودروهای مدرن، برخی موتورهای توربوشارژ، نیاز به راندمان بالا.
5W-30	تمام سنتتیک یا نیمه سنتتیک	رایج‌ترین گرید برای خودروهای جدید و موتورهای بنزینی و دیزلی روز.
5W-40	تمام سنتتیک یا نیمه سنتتیک	خودروهای مدرن، موتورهای توربوشارژ، برخی خودروهای اسپرت، اقلیم‌های متنوع.
10W-30	نیمه سنتتیک یا معدنی	خودروهای قدیمی‌تر، برخی خودروهای داخلی، اقلیم‌های معتدل.
10W-40	نیمه سنتتیک یا معدنی	رایج برای اکثر خودروهای داخلی و تولید قدیم و میانه، اقلیم‌های متنوع.
20W-50	معدنی یا نیمه سنتتیک	خودروهای قدیمی، موتورهای با کارکرد بالا، اقلیم‌های گرم، موتورهای فرسوده.

در پست آموزشی « بهترین کیفیت روغن موتور-راهنمای انتخاب روغن موتور باکیفیت » به صورت ویژه به بررسی گرید API و همچنین پارامترهای تاثیر گذار آن پرداختیم. برای اینکه درک بهتری نسبت به شاخص کیفی API داشته باشید کافیست به وبلاگ قطرات موتور رخش نگاهی داشته باشید. البته می‌توانید سوالات تخصصی خود را نیز در بخش نظرات ثبت کنید تا همکاران ما پاسخ آن را ثبت کنند.

مطلب پیشنهادی: بهترین روغن موتور برای انواع ماشین چیست؟

جدول روغن موتور مناسب خودرو

معمولاً موتور خودرو با توجه به راندمان و عملکردش به نوع خاصی از روغن موتور نیاز دارد. خودروهای ایرانی نیز از چند نمونه موتور متفاوت استفاده می‌کنند که هر یک به نوع خاصی از روغن موتور نیازمند هستند. در جدول زیر سعی داریم بهترین روغن موتور برای هر خودرو و همچنین شرایط فروش عمده روغن موتور را بررسی کنیم تا شما بتوانید بر اساس نیاز خود، بهترین انتخاب ممکن را انجام دهید.

خودرو	برند روغن موتور ایرانی توصیه شده	برند روغن موتور مشابه خارجی (جهت مقایسه)
پراید (مدل‌های مختلف)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Castrol GTX, Shell Helix HX5
پژو 405	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 7000, Elf Evolution 700 STI
سمند (LX، EF7)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Elf Evolution 700 STI, Total Quartz 9000 Energy
پژو 206 (تیپ 2، 5)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 7000, Total Quartz 9000 Energy
تیبا (1 و 2)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Castrol GTX, Shell Helix HX5
ساینا	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Castrol GTX, Shell Helix HX5
کوییک	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Castrol GTX, Shell Helix HX5
دنا (معمولی، پلاس، توربو)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 9000 Energy, Elf Evolution 900 FT
رانا	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 7000, Elf Evolution 700 STI
تارا	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 9000 Energy, Mobil 1 ESP Formula
سورن پلاس	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 9000 Energy, Elf Evolution 900 FT
شاهین	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 9000 Energy, Mobil 1 ESP Formula
پژو پارس (معمولی، ELX)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 7000, Total Quartz 9000 Energy
آریسان (1 و 2)	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Castrol GTX, Shell Helix HX5
دنا پلاس توربو	بهران، پارس، ایرانول، سپاهان	Total Quartz 9000 Energy, Mobil 1 ESP Formula

سخن پایانی

در این پست آموزشی تمام تلاش خود را به کار گرفتیم تا انواع روغن موتور خودرو و همچنین وظایف آن را مورد نقد و بررسی قرار دهیم. در صورتی که سوال یا چالشی ذهن شما را به خود مشغول کرده است، می‌توانید از طریق بخش نظرات باما و دیگر دوستان خود به اشتراک بگذارید تا پاسخ داده شود. مهمترین مصرفی خودرو بنزین نیست، بلکه روغن موتور آن می‌باشد. چرا که روغن باکیفیت می‌تواند روی مصرف سوخت و مواردی از این دست تاثیر قابل توجهی داشته باشد. سعی کنید بر اساس جدول بالا بهترین نوع روغن موتور را انتخاب کنید و آن را از مراکز مجاز و معتبر تهیه نمایید.